موسسه تحقیقات خاک و آب مدیریت اراضی 2345-6205 13 2 2025 12 22 Magnesium Fertilization and its Management in Citrus Orchards فیزیولوژی منیزیم و مدیریت مصرف آن در باغ‌های مرکبات 265 298 133841 10.22092/lmj.2025.367644.373 FA علی اسدی کنگرشاهی دانشیار بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران نگین اخلاقی امیری استادیار بخش علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران. سید علی غفاری نژاد استادیار بخش تغذیه و حاصلخیزی خاک، موسسه تحقیقات خاک و آب، کرج، ایران. Journal Article 2024 11 17 The purpose of this study was twofold: to explore the physiological path of Mg in plants and to evaluate the management of Mg fertilization for citrus trees. The results could lead to a better understanding of plant Mg requirements, appropriate amounts and timing of Mg fertilization, and Mg absorption and transfer to leaves and fruits, all of which are crucial for drafting recommendations for optimized Mg application. Research results have shown that the fertilization method, chemical form, and timing of MG fertilizer application play crucial roles in fruit trees and have significant impacts on production efficiency, quality, and sustainability. Early (i.e., before the onset of the growing season, bud swelling, and flowering as well as the early stage I of fruit growth) application of magnesium sulfate and magnesium nitrate fertilizers in the form of cutan or strips is strictly recommended to be avoided in fruit trees. Meanwhile, Mg fertilizer application levels in citrus orchards are determined based on yield, soil analysis results, leaf analysis results, and their proper interpretation such that for soil Mg levels below the optimum, magnesium (MgO) fertilizer should not exceed 20% of the nitrogen fertilizer used. However, for soil Mg levels in the optimum range or higher and with sufficiently low leaf Mg concentrations, soil application of Mg should be stopped or minimized and replaced with foliar spray of magnesium nitrate, especially during the second stage of fruit growth. In the absence of soil and leaf analytical results, about 20 to 30 kg/ha of magnesium (MgO) per year may be recommended based on growth phenology in orchards with yields of about 20 tons per hectare; in those with higher yields, however, about 1 kg of magnesium (MgO) should be added for each additional yield of one ton. Based on research results in different parts of the world, the second stage of fruit growth is the most appropriate time for Mg fertilization in citrus trees. Thus, magnesium fertilizer application (either by solution spraying or irrigation) should be carried out from the end of the first stage (I) to reach its maximum amount during the second stage of fruit growth (II) while early application (i.e., before the growing season, bud swelling, flowering, and the beginning of the first stage of fruit growth) should be strictly avoided <strong>هدف از این بررسی، تشریح فیزیولوژی منیزیم و ارزیابی مدیریت کوددهی آن در درختان مرکبات بود. این بررسی می­تواند به شناخت بهتر نیاز منیزیم، مقدار کوددهی، زمان مناسب کوددهی، روند جذب و انتقال منیزیم به برگ­ها و میوه­ها در این درختان منجر شود که در بهینه­سازی توصیه‌های کودی منیزیم بسیار مؤثر است. نتایج پژوهشی نشان داده است که روش کوددهی، شکل شیمیایی و زمان مصرف کودهای منیزیمی از نظر باغ­داری بسیار مهم است و بیشترین تأثیر در راندمان، کیفیت و پایداری تولید دارد. توصیه می­شود از مصرف زود هنگام کودهای سولفات منیزیم و نیترات منیزیم قبل از شروع فصل رشد، همچنین در مرحله گلدهی و اوایل مرحله اول رشد میوه، به شکل چالکود یا نواری برای درختان میوه اجتناب شود. مقدار مصرف کودهای منیزیمی برای درختان بارده مرکبات براساس عملکرد، نتایج تجزیه خاک، نتایج تجزیه برگ و تفسیر آن تعیین می­شود. اگر نتایج تجزیه خاک نشان دهد که مقدار منیزیم خاک، کمتر از حد مطلوب است، کود منیزیم (MgO) به مقدار حداکثر 20 درصد نیتروژن مصرف شود. اما اگر نتایج تجزیه خاک نشان دهد که مقدار منیزیم خاک در دامنه مطلوب و یا دامنه زیاد یا خیلی زیاد قرار دارد اما غلظت منیزیم در برگ کمتر از حد کفایت است، مصرف خاکی منیزیم متوقف شود یا به حداقل برسد و کودهای منیزیمی (نیترات منیزیم)، به روش محلول‌پاشی، به ویژه در فاز دوم رشد میوه مصرف شوند. اگر باغ نتایج تجزیه خاک و برگ ندارد و عملکرد باغ حدود 20 تن در هکتار است حدود 20 تا 30 کیلوگرم اکسید منیزیم در هکتار در سال متناسب با فنولوژی رشد توصیه می­شود و در باغ­های با عملکرد بیشتر علاوه بر آن، به ازای هر تن افزایش عملکرد حدود یک کیلوگرم اکسید منیزیم به آن افزوده شود. براساس نتایج پژوهشی در مناطق مختلف جهان و ایران، مناسب­ترین زمان افزایش منیزیم میوه­ها و کوددهی منیزیم در درختان مرکبات، در مرحله دوم رشد میوه است. بنابراین توصیه می‌شود که باغ‌داران، کوددهی منیزیم (محلول­پاشی یا کودآبیاری) را از اواخر مرحله اول شروع کنند و بیشترین مقدار کوددهی را در مرحله دوم رشد میوه انجام دهند و از کوددهی زود هنگام قبل از شروع فصل رشد، گلدهی و اوایل مرحله اول رشد میوه اجتناب کنند. </strong> https://lmj.areeo.ac.ir/article_133841_517b48da00fd936b5947b066c454f2db.pdf